ஈரானிய இஸ்லாமிய குடியரசின் கடற்படைக்கு சொந்தமான 'ஐரிஸ் தேனா' (IRIS Dena) ஒரு இராணுவப் போர்க்கப்பலாகும். ஈரானிய கடற்படை நடைமுறைகளின்படி இது ஒரு அழிக்கும் கப்பல் (destroyer) என்று அழைக்கப்பட்டாலும், சர்வதேச அளவில் இது மௌட்ஜ் (Moudge) வகுப்பைச் சேர்ந்த ஒரு போர்க்கப்பல் (frigate) என வகைப்படுத்தப்பட்டுள்ளது.
உள்நாட்டு தொழில்நுட்பத்தைப் பயன்படுத்தி ஈரானிலேயே தயாரிக்கப்பட்ட இந்தக் கப்பல் 2021 ஆம் ஆண்டில் அந்நாட்டின் கடற்படையில் இணைக்கப்பட்டது.இந்த போர்க்கப்பல் சாதாரண பயணிகள் அல்லது வணிகக் கப்பல்களை விட முற்றிலும் மாறுபட்ட அதிநவீன போர் உபகரணங்களைக் கொண்டுள்ளது. அதன்படி, 'காதர்' (Qader) போன்ற கப்பல் எதிர்ப்பு ஏவுகணைகள், விமான எதிர்ப்பு ஏவுகணைகள், 76 மி.மீ. கடற்படை ஆயுதங்கள், டார்பிடோக்கள் மற்றும் சிறிய விமான எதிர்ப்பு ஆயுதங்கள் இதில் பொருத்தப்பட்டுள்ளன. மேலும், ஹெலிகாப்டர்களை தரையிறக்கும் வசதிகளும் இந்தக் கப்பலின் பின்புறப் பகுதியில் நிறுவப்பட்டுள்ளன.
ஈரானின் கடற்படை பலத்தை சர்வதேச அளவில் வெளிப்படுத்தும் நோக்குடன், இந்தக் கப்பல் பல நீண்ட தூர நடவடிக்கைகளில் தீவிரமாகப் பங்கேற்றுள்ளது. இதில் 2022 மற்றும் 2023 ஆம் ஆண்டுகளில் மேற்கொள்ளப்பட்ட உலகைச் சுற்றிய பயணமும், இந்தியாவில் நடைபெற்ற 'மிலன் 2026' (MILAN 2026) போன்ற சர்வதேச கடற்படைப் பயிற்சிகளில் பங்கேற்றதும் அடங்கும்.
எவ்வாறாயினும், பிராந்திய ரீதியாக அதிகரித்துள்ள போர்ச் சூழ்நிலைகளுக்கு மத்தியில், 2026 மார்ச் 04 ஆம் திகதி இலங்கையின் தெற்கு கடற்பரப்பில் இந்தக் கப்பல் ஒரு சோகமான விதியை எதிர்கொண்டது. அவசர ஆபத்து சமிக்ஞை அனுப்பப்பட்ட பின்னர், நீர்மூழ்கிக் கப்பல் தாக்குதலுக்கு உள்ளானதாக சந்தேகிக்கப்படும் இந்தக் கப்பல் கடலில் மூழ்கியுள்ளது. சில அறிக்கைகள் இது அமெரிக்க கடற்படைக்கு சொந்தமான நீர்மூழ்கிக் கப்பலால் நடத்தப்பட்ட தாக்குதலாக இருக்கலாம் என்று சுட்டிக்காட்டுகின்றன.
இந்த விபத்துக்குப் பிறகு உடனடியாகச் செயல்பட்ட இலங்கை அதிகாரிகள் மற்றும் மீட்புக் குழுக்கள், பலத்த காயமடைந்தவர்கள் உட்பட 30 முதல் 35 கடற்படையினரைக் காப்பாற்ற முடிந்தது. இருப்பினும், கப்பலில் பயணித்த 100 க்கும் மேற்பட்ட பணியாளர்கள் காணாமல் போயுள்ளதாகத் தெரிவிக்கப்படுகிறது, மேலும் அவர்களைத் தேடும் பணிகள் தொடர்ந்து நடைபெற்று வருகின்றன.
